Περιβάλλον: «Στις 29 Απριλίου 2026 πραγματοποιήθηκε εκδήλωση στο Ευγενίδειο Ίδρυμα για τη βράβευση σχεδίων «αναμόρφωσης και αξιοποίησης» του χώρου ιστορικής μνήμης της Γυάρου. Η διοργάνωση πραγματοποιήθηκε από την ιδιωτική εταιρεία ALUMIL και την Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία Πολιτιστικού και Κοινωφελούς Έργου ΑΙΓΕΑΣ, με συνδιοργάνωση και εποπτεία από το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας,» γράφει η ιστοσελίδα «Ημεροδρόμος». «Τα σχέδια –γράφει – προκάλεσαν οργή στα μέλη της αντιπροσωπείας του Συνδέσμου Φυλακισθέντων, Εξορισθέντων Αντιστασιακών 1967-1974».
Αρχιτέκτονας: Το
διάβασα το κείμενο!! Και είδα και τις προτάσεις που βραβεύθηκαν και αυτές που
επαινέθηκαν!!
Περιβάλλον: Το
σχόλιό σου θέλω.
Αρχιτέκτονας: Οι
«προτάσεις» ανταποκρίνονται στην «αναμόρφωση και αξιοποίηση» που ζήτησαν οι
εντολείς. Ο ΣΦΕΑ μιλάει για «αναστήλωση και συντήρηση».
Περιβάλλον: Ο ΣΦΕΑ
απαιτεί- γράφει το ρεπορτάζ- «ο
χώρος αυτός να μείνει αναλλοίωτος. Να μείνει διατηρητέος δεν θέλουμε καμία
παρέμβαση, δεν θέλουμε καμία τουριστική αξιοποίηση, τι θέλουμε; Θέλουμε
συντήρηση αυτών των φυλακών, του χώρου των νεκροταφείων, συντήρηση της προβλήτας,
για να είναι επισκέψιμοι οι χώροι αυτοί.».
Αρχιτέκτονας:
Μάλιστα. Και ζητάει ο ΣΦΕΑ γράφει το ρεπορτάζ « β) στην υλοποίηση, το ταχύτερο δυνατόν, των έργων που
δρομολογήθηκαν το 2001 με ταυτόσημες Αποφάσεις των υπουργών Αιγαίου και
Πολιτισμού (ΦΕΚ 722/2001, ΦΕΚ 1680/Β/2001) – λαμβάνοντας υπόψη ότι τις
μελέτες των έργων αυτών ενέκρινε το Κεντρικό Συμβούλιο Νεότερων Μνημείων
και την Α’ φάση τους παρέλαβε και πλήρωσε το Κράτος, αλλά δεν υλοποιήθηκαν ποτέ
μέχρι σήμερα». Μόνο που από το 2001 πέρασαν και 25 χρόνια, και αυτό
σημαίνει ότι οι «μελέτες» θέλουν ενημέρωση.
Περιβάλλον: «Ο χώρος αυτός μπορεί
να γίνει μόνο δημόσιος χώρος μνήμης, ιστορίας και πολιτισμού, όπου οι νέες
γενιές μαθητών, φοιτητών, ερευνητών και παιδιά του λαού θα επισκέπτονται
ελευθέρα για να διδάσκονται το κόστος της ελευθερίας και έχοντας την υποχρέωση
να τη φτάσουν μέχρι το τέλος, μέχρι την πλήρη κατάργηση της εκμετάλλευσης
ανθρώπου από άνθρωπο. Όταν στη Γυάρο πέφτει το σκοτάδι, λυσσομανάν οι άνεμοι κι
ακούμε συριγμούς… είναι οι ψυχές των κρατουμένων! Ποιος θα τα διαχειριστεί
αυτά;» είπε ο Κος Στέργιος Βασιλείου, μέλος του ΣΦΕΑ, στο τέλος της ομιλίας του.
Αρχιτέκτονας: Δίκιο
έχει!!!
Περιβάλλον: Σε
βλέπω πολύ σκεφτική. Δεν θέλεις να το συζητήσουμε;
Αρχιτέκτονας: Στο
έχω πει και σε παλαιότερη συζήτησή μας. Η Γυάρος δεν είναι κάτι «εύκολο». Ο
ΣΦΕΑ ζητάει «συντήρηση των φυλακών, του χώρου των νεκροταφείων, της προβλήτας».
«Συντήρηση» σημαίνει να γίνουν κάποιες επεμβάσεις για να αποφευχθούν περεταίρω
φθορές. Από ότι είδα όμως σε φωτογραφίες
πρόσφατες του κτιρίου των φυλακών, έχουμε μεγάλες φθορές, και το κτίριο χρειάζεται
«αναστήλωση» και όχι «συντήρηση». Και
στην μία και στην άλλη περίπτωση όμως αυτό σημαίνει ότι πρέπει να γίνει
λεπτομερής φωτογράφιση της υφιστάμενης κατάστασης, λεπτομερής αποτύπωση του
υφιστάμενου κτιρίου, καταγραφή των υλικών που χρησιμοποιήθηκαν, καταγραφή των
τεχνικών που χρησιμοποιήθηκαν, κ.α Είναι
μια διαδικασία που πρέπει να γίνει επί τόπου και απαιτεί χρόνο. Να μελετηθεί το
κτίριο μετά την ολοκλήρωση των παραπάνω αναφερόμενων εργασιών, και όταν λέμε
μελέτη εννοούμε, σύνταξη λεπτομερούς «Αιτιολογικής-Τεχνικής Έκθεσης» όπου
αναλύεται και περιγράφεται ολόκληρη η ιστορία της κατασκευής του κτιρίου, σε
συνάρτηση, και με τις μαρτυρίες των ανθρώπων που βίωσαν την κατασκευή
(1947-1950), και με αυτούς που φυλακίστηκαν στα χρόνια της χούντας (1967-1974).
Και να ξέρεις ότι η μελέτη αυτή κρύβει πολλές
φορές «εκπλήξεις» μεγάλης σημασίας για την εποχή. Τα ίδια βέβαια πρέπει να
γίνουν και για τους άλλους χώρους που ο ΣΦΕΑ ζητάει «συντήρηση».
Και ερχόμαστε στην «πρόταση».
Εδώ δεν θα συμφωνήσω με το «και έχοντας την υποχρέωση…..» του Κου Βασιλείου
γιατί προτιμώ το «και να αισθανθούν βαθιά
μέσα τους την ανάγκη να την φτάσουν…..».
Και αυτό γιατί πιστεύω ότι οι «νέες γενιές διδάσκονται….» μόνο όταν, όπως λέγανε
και οι Καθηγητές μου στη Σχολή Αρχιτεκτόνων της Φλωρεντίας: «ΤΟ ΦΟΙΤΗΤΑΡΙΟ
ΝΑ ΒΓΕΙ ΕΞΩ ΑΠΟ ΤΗ ΣΧΟΛΗ, να αφουγκραστεί την πραγματική
κοινωνία, να ακούσει προβλήματά της, να πάρει εμπειρίες για τη ζωή
μέσα στη πραγματική κοινωνική ζωή. Γιατί μόνο έτσι μπορεί να κατανοήσει την
σημερινή πραγματικότητα, μόνο έτσι μπορεί να διαπιστώσει την εξάρτησή
της από τα περασμένα, να δει την προοπτική που διαμορφώνεται
για το αύριο, και να κάνει την δική του πρόταση για το αύριο».
Και είναι μια ευκαιρία
ο ΣΦΕΑ να δώσει το θέμα που τον απασχολεί χρόνια τώρα, στο ΦΟΙΤΗΤΑΡΙΟ να το
λύσει!!! Να το εμπιστευθεί!!
Προσωπική εμπειρία διάβασε εδώ: Για τη Γυάρο
Και η άποψή μου για την Γυάρο : Για τη Γυάρο (2). Απάντηση στα σχόλια.